Het Lofargebied verkennen

LOFAR-Bertil-ZoerLofar is de grootste radiotelescoop ter wereld en is gelegen tussen Exloo en Buinen. Dit jaar organiseren Stichting Het Drentse Landschap, de Stichting Lofartafel en diner café Bussemaker te Exloo een aantal excursies en een kinderprogramma. De excursies en het kinderprogramma vinden plaats onder deskundige begeleiding.

  • Op 18 juni 2016 om 19.30 uur ( verwachte eindtijd 21.30/ 22.00 uur) is er de Midzomernacht Stilte tocht door het gebied. U zult ervaren waar natuur en techniek samenkomen. Kosten € 14,50 (vervoer in bolderwagen, rondleiding, consumpties).
  • Op 4 augustus 2016 om 9.30 uur is er ’s morgens een boerderij excursie en ’s middags een excursie naar het Lofargebied. Er is s’middags speciaal aandacht voor de kinderen. De kosten voor de gehele dag zijn € 25,00 voor volwassenen en € 20,00 voor kinderen tot 12 jaar.(vervoer in bolderwagen, rondleiding/ kinderprogramma, lunch en drankjes). U bent om ongeveer 17.00 uur weer terug. Dus wij verzorgen u bijna de hele dag.
  • Op 14 en 28 juli en 25 augustus om 14.00 uur (verwachte eindtijd 16.00 uur) is er een excursie en een programma voor kinderen in het Lofargebied. De kosten zijn € 7,00 (volwassenen) € 4,00 (kinderen) (vervoer in bolderwagen en rondleiding/ kinderprogramma)

Wilt u mee dan kunt u zich opgeven bij diner café Bussemaker te Exloo, telefoonnummer 0591- 549063 of e-mailadres exloo@bussemaker.nl. Daar kunt u ook alle informatie krijgen. Er kunnen per excursie max. 40 personen deelnemen. De start van de excursies is bij diner café Bussemaker, Zuiderhoofdstraat te Exloo (tegenover het gemeentehuis).

Ierland steekt 2 miljoen in LOFAR, wij zetten er storende windmolens neer!

LOFAR_WindparkDe Ierse sectie van de LOFAR radiotelescoop zal voor het einde van dit jaar of begin 2017 operationeel zijn op het terrein van Birr Castle Demesne is onlangs op een openbare vergadering bekend geworden.

 

Wij weten natuurlijk dat LOFAR is een wereldwijd toonaangevende faciliteit voor astronomische studies is , die voorziet in zeer gevoelige ontvanst vanuit het verre heelal.  I-LOFAR, het Ierse consortium zal dit multi-miljoen euro project uit breiden naar Ierland en bijdragen aan de mooie wetenschappelijke traditie in Birr, aldus professor Peter Gallagher, decaan onderzoek aan het Trinity College.

Councillar John Carroll wees erop dat I-LOFAR ‘een grote invloed op de toekomst van deze stad zal hebben en het is aan ons het nut voor ons te maximaliserens’. Hij verwelkomde Prof Gallagher en gaf aan dat hij geloofde dat de stad een “once in a lifetime” kans kreeg vanwege het LOFAR-project’.

Op de openbare vergadering hoorde men hoe 1,4 miljoen euro is toegekend aan het Ierse LOFAR station door de Wetenschappelijke Fedratie van Ierland, samen met een half miljoen aan schenkingen en andere bijdragen van universiteiten, overheid en lokale groepen.

The meeting heard how €1.4 million was awarded to I-LOFAR project by Science Federation of Ireland together with €0.5 million in philanthropic grants plus other contributions from universities, the Government, Offaly County Council and other local groups now means there is enough money for the radio telescope to be built before the end of 2016 or early 2017.

Lees meer bij[1]

Windturbines nekken LOFAR

En dat terwijl onze minister van economische zaken Kamp, de centrale kern van LOFAR tussen Exloo en Buinen gaat laten storen door een windturbinepark op minder dan 5 kilometer afstand. [2]

Miljoenenstrop ook in Nederland
Astron vreesde al langer voor de negatieve gevolgen van windmolens. Een onderzoek door het sterrenkundig instituut in Roodeschool bevestigt die vrees. “Zodra de wieken van de windmolens boven de horizon uitsteken, ontstaat er een nadelig effect”, aldus De Vos in Dagblad van het Noorden. Maar minister Kamp van Economische Zaken liet vorig jaar nog weten niet van plan te zijn om het gebied rondom de Lofar-antenne vrij te houden van windturbines.[3]

UPDATES

lofar15kmBij minimaal 15 kilometer afstand geen last
Sterrenkundigen van Lofar zien het liefst dat ontwikkelaars van windmolenplannen minimaal 15 kilometer afstand houden tot de kern van de radio-telescoop bij Exloo. Het Nederlands instituut voor radio-astronomie heeft namelijk geen last van een Duits windpark bij Ter Apel, met hoge windturbines. Dat park ligt op 17 kilometer afstand.

Lofar Zone wil be damaged by Wind Turbines

 

LOFAR-international-stations-on-map-EuropeConstruction of fifty wind turbines, with a hight of more than 200 meters, in the peat area of the Dutch region of Drenthe threaten to damage the LOFAR radio telescope of the Astron which consists of 20,000 small antennas. The antenna field of Lofar in and around Exloo will be disturbed by the wind farm. That means that 53 station cluster stations spread throughout Europe, will be barely usable. That says director Marco de Vos of Astron, the astronomical institute in Dwingeloo. “Lofar Zone wil be damaged by Wind Turbines” verder lezen

Excursie Lofar goed geslaagd

excursie-lofarOp de zonnige zondagmorgen van 6 maart j.l. maakte meer dan 60 mensen gebruik van de mogelijkheid om deel te nemen aan een excursie door het LOFAR-gebied. In twee groepen kregen de deelnemers een uitgebreide uitleg over zowel het technische gedeelte van de radiotelescoop als alle landschappelijke- en natuurontwikkelingsaspecten. Het initiatief van een tweetal gidsen in samenwerking met Drents Landschap kan worden gezien als een mooi succes.

In juli (zomeravond) en augustus (weekend) wordt nog een keer een excursie georganiseerd. Kijk op deze site of op de activiteitenagenda van het Drentse Landschap

Excursie Lofar – zondag 6 maart 2016

Lofar Foto Het Drentse LandschapOp zondag 6 maart a.s. organiseert Het Drentse Landschap een bijzondere excursie door het Lofar gebied bij Exloo. Deskundige gidsen vertellen over de techniek en natuur die hier op een schitterende manier samen gaan. De excursie begint om 10.30 uur en start in de bocht van de Beeksdijk (dit is een zijweg van de doorgaande weg tussen Buinen en Exloo). Zie voor meer informatie over de startlocatie www.drentslandschap.nl/activiteiten.

Het centrum van de grootste radiotelescoop Lofar in Europa ligt in een bijzonder natuurgebied dat beheert wordt door Stichting Het Drentse Landschap. Het eiland in dit gebied, de zogenaamde superterp, is het hart van een enorm netwerk van antennes. Met deze antennes vangt Astron signalen op uit de ruimte. Op deze manier kunnen astronomen ver in het verleden ‘kijken’ en nieuwe planeten en sterrenstelsels ontdekken.

Op natuurgebied is er ook veel te beleven. De gidsen vertellen hier tijdens de excursie meer over. Neem een verrekijker mee en draag goed waterdicht schoeisel want het kan nat zijn.drentselandschap

Hebben wij het Lofarveld nog niet gezien?

wereldbolOp 14 oktober j.l. zijn  Janneke en Ben naar de Montessorischool in Borger geweest om te vertellen over Lofar en het gebied. Dit was in het kader van de Kinderboekenweek.  De school had gekozen voor het thema ” ruimte”  en daar paste Lofar prima in.
Het was ook de bedoeling om op de fiets een bezoek aan het Lofargebied te brengen. Dat kon jammer genoeg niet doorgaan vanwege het slechte weer. Maar dat gaat alsnog gebeuren.
De kinderen en de leerkracht luisterden en keken met aandacht naar wat er verteld werd en te zien was op het digibord.
Door de gestelde vragen en de gemaakte opmerkingen lieten de kinderen blijken dat de interesse  voor Lofar er is.
Nu met z’n allen nog een keer naar het gebied.
Het was al een leuke ochtend en wij verheugen ons op het bezoek aan “de LofarZone”.

Website van de school: http://montessoriborger.nl
Facebook: https://www.facebook.com/MontessorischoolBorger

LofarDag Exloo trekt veel nieuwsgierige mensen

vlaggen-lofardagDe Stichting LofarTafel organiseerde zondag 4 oktober 2015 voor de derde keer de LofarDag. De door konigin Beatrix, vijf jaar geleden, in gebruik genomen grootste radiotelescoop ter wereld levert inmiddels veel interressante onderzoeksresultaten op en de stichting vindt dat dit boeiend verhaal vertelt moet worden en organiseert daarom eens in de twee jaar een LofarDag. De dag was volgens Hans Peeters en Ben ten Nijenhuis van de stichting een groot succes waar honderden belangstellenden op zijn afgekomen.

De organisatie had deze keer aansluiting gezocht bij de Week van de Wetenschap en dat is een uitstekende keuze geweest. “De LofarDag was er eentje voor het hele gezin en niet allen voor gestudeerde wetenschappers maar voor iedereen die nieuwsgierig was in wat Lofar nu precies is en doet. De dag was zo opgezet dat deze voor iedereen iets te bieden had en dat is ons gezien alle positieve reacties uitstekend gelukt” aldus Ben ten Nijenhuis voorzitter van de stichting.

Uniek aan deze dag was dat alles zich afspeelde in het gebied zelf. “De eerste twee edities van de LofarDag hebben wij Exloo zelf heel nauw bij deze dag betrokken. Deze keer hebben we er voor gekozen om alles in het gebied zelf te organiseren en gezien alle positieve reacties is dit door de bezoekers gewaardeerd”. Het publiek kon wandelend, met de fiets of met de bolderkar naar de telescoop toe wat normaal verboden gebied is.

Tijdens deze dag vertelden deskundige gidsen over deze radiotelescoop. Lofar is opgebouwd uit enkele duizenden kleine stilstaande antennetjes die in clusters opgesteld staan in het centrale Lofar gebied van 400 hectare tussen Exloo en Buinen en op ongeveer achttien antennevelden (circa twee hectare) verspreid over Friesland, Groningen, Drenthe en Overijssel.

Maar er viel meer te doen en te beleven op deze dag. Er was ook aandacht voor de natuur. Kinderen konen waterdiertjes vangen en bestuderen en bij 25GradenNoord konden ze een vlot bouwen en hier mee varen. Medewerkers van het Waterschap Aa en Hunze vertelden over de beverratten, muskusratten en woelratten die in het gebied leven.

door Week in Week uit/Martin Zaagman http://weekinweekuit.com/media/wiwu/week41.pdf

Er is een LofarDag tijdens het Weekend van de Wetenschap

weekendvandewetenschapTijdens het Weekend van de Wetenschap, op 3 & 4 oktober, kun je door heel Nederland op ontdekkingsreis in de wereld van wetenschap & technologie. Alleen in dat weekend mag je backstage bij bedrijven, instituten, universiteiten, (onderzoeks-)instellingen en musea. Inmiddels hebben al 175 organisaties zich aangemeld om hun normaal gesloten deuren voor publiek te openen. Door het hele land worden activiteiten georganiseerd voor jong en oud. Ontdek waar je
allemaal binnen mag kijken op www.hetweekendvandewetenschap.nl.

Ga backstage in de astronomie en ruimtevaart
Tijdens het Weekend van de Wetenschap kun je van alles leren over astronomie en ruimtevaart bij één van de 17 sterrenwachten, Curiosityworld, ESA-ESTEC en Netherlands Space Office.

lofardagposter-v5-zonderdatumWil je van  alles weten over ’s werelds grootste radiotelescoop, LOFAR, dan kun je zondag 4 oktober naar de LofarDag bij Exloo/Buinen voor een rondleiding. zie http://lofardag.nl

Ga backstage in de gezondheidszorg
Zowel het Wilhelmina Kinderziekenhuis, Erasmus MC, VUmc Alzheimer centrum als ook andere zorginstellingen stellen tijdens het Weekend van de Wetenschap hun normaal gesloten deuren open voor publiek. Zo kun je bij het Brain Technology Institute zelf door een microscoop een bypass vat hechten of met Sylics in gesprek gaan over dierproeven voor medicijnontwikkeling.

Ga backstage bij cultuur
Ook een groot aantal musea en publieksinstellingen organiseert verschillende activiteiten voor het publiek. Zo kunnen bezoekers een exclusief bezoek brengen aan onder andere het Concertgebouw, Rijksmuseum en Vogelpark Avifauna. In het Van Gogh Museum kun je in gesprek gaan met de  onderzoekers en restaurateurs over de kunstwerken. In Teylers Museum kun je een eigen grammofoonplaat maken, leren DJ-en of een zelfontworpen 3D print maken.

Op de website www.hetweekendvandewetenschap.nl is de meest actuele lijst van de meer dan 175
deelnemende organisaties en activiteiten opgenomen.

Het Weekend van de Wetenschap
Het landelijke Weekend van de Wetenschap, georganiseerd door NEMO, wordt mede mogelijk  gemaakt door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Het Weekend van de Wetenschap wordt gerealiseerd dankzij de vele organisaties die tijdens het weekend voor het publiek hun deuren openen.
Het Weekend van de Wetenschap is het podium van de toekomst. In het eerste weekend van oktober gaat Nederland backstage bij bedrijven, instituten, universiteiten, (onderzoeks-)instellingen en musea om live wetenschap en technologie te beleven. Het doel: Nederland te laten ervaren hoe belangrijk, interessant en innovatief deze vakgebieden zijn en wat de onmisbare bijdrage is aan onze toekomst.
1 weekend, 48 uur volledig in het teken van wetenschap en technologie.
In 2014 bezochten ruim 130.000 bezoekers één van de 191 deelnemende locaties van het Weekend van de Wetenschap. Voor jong en oud werden door heel het land meer dan 1.200 activiteiten georganiseerd. Dit jaar vindt het Weekend van de Wetenschap plaats op zaterdag 3 en zondag 4 oktober.

www.hetweekendvandewetenschap.nl

Superschool Hugo de Groot bezocht de LofarZone

superschool

Leerlingen van de “Superschool Rotterdam” bezochten het Lofargebied en Zuid-Drenthe 21 t/m 23 mei 2015

Donderdag 21 mei

Na een flinke rit vanuit Rotterdam naar Drouwenerveen, waar de Safaritent klaarstaat bij “25 graden Noord” komen we aan in de ongekende rust van het Zuid-Drentse land. We worden zeer gastvrij onthaald door Ben en zijn vrouw en uiteraard door Gezina. Deze avond staan frites and snacks op het menu. ’s Avonds gaat de open haard in de tuin aan en kunnen we even tot rust komen na het boog- en blaasroerschieten. We leren Gezina kennen als een zeer gastvrije en gedreven natuurliefhebber. Wat een mooie bijkomstigheid is, is dat zij docente Natuurkunde/Scheikunde is wat mooi aansluit bij de leerlingen die allemaal een VWO NT/NG opleiding volgen. Vooral haar kennis en passie voor de natuur en het ondernemerschap spreekt (de dames) aan.

Vrijdag 22 mei

Deze dag staat in het teken van Lofar. We beginnen met een zeer hartelijke ontvangst bij Astron. Dit wordt gevolgd door een duidelijke presentatie van de werkzaamheden bij Astron door een astrofysicus. Hierna mogen we een kijkje nemen in de keuken van Astron.
Hier komen wetenschap en high-tech bij elkaar. De rondleiding door een student en medewerker van Astron spreekt de leerlingen erg aan. Wat vooral opzienbarend is, is de soms erg eenvoudige uitvoering van zeer geavanceerde meetapparatuur. Daarna gaan we kijken bij de radio-telescopen in Westerbork. Hier zien we de combinatie van hele grote telescopen en de hoeveelheid gegevens die dit oplevert. In het kantoor van Astron ter plekke, is de overgang goed te zien van lokale opslag op heel veel harde schijven, naar de data-verzameling via glasvezel naar de universiteit van Groningen.

Opzienbarend is het feit dat de telescopen op de grens staan van het voormalige kamp Westerbork. Voor de leerlingen (veelal allochtoon en/of vluchteling) is een bezoek aan het kamp indrukwekkend. De uitleg en pakkende manier van vertellen door Ben is indrukwekkend voor de leerlingen. Zij luisteren ademloos naar hem.

Hierna gaan we naar een melkboerderij. Hier maken leerlingen kennis met de herkomst van de melk die zij (dagelijks) drinken. De klap op de vuurpijl is het besef dat melkproductie een geheel geautomatiseerd proces is op allerlei vlakken. Van voeding tot melken en bevruchting van de koeien. De volledig geautomatiseerde melkrobot is een openbaring.

Hierna gaan we weer naar “25 graden Noord” voor de maaltijd en survivalparcours. Dit is voor de leerlingen een belevenis. Lekker door de mooi aangelegde survivalcourse datgene doen wat je kunt na een prima uitleg. Eén leerling leeft zich echt helemaal uit door alle onderdelen in een recordtijd te doen om daarna nog maar eens een rondje te maken tot de rest klaar is. Beloning: letters voor Scrabble. Na fysieke arbeid ook nog even nadenken. ’s Middags hebben we even wat inopen gedaan om marshmallows te maken met chocolade en wat worstjes te roosteren boven een haardvuur.

Slapen in de Safaritent is een uitdaging deze dagen. Ondanks dat het eind Mei is, daalt de temperatuur tot tegen het vriespunt. Een ervaring op zich (koud!). Erg plezierig is de gescheiden slaapgelegenheid voor jongens en meisjes met een bed voor de begeleider in de voortent. Echt een prima oplossing. De wasgelegenheid is ook prima in orde. Goede douches en alles is netjes en schoon.

Zaterdag 23 mei

Deze dag staat eeh bezoek aan het Lofargebied op het programma. Helaas werken deze ochtend de weergoden niet mee. Regen en wind gooien roet in het eten. Toch gaan we op pad en bekijken we de apparatuur in het veld. Hierna koffie met koek bij Bussemaker in Exloo. Echt lekker en de ontvangst is heel gastvrij. Hierna gaan we twee bijzondere dingen bekijken. Eerst naar Veenoord. Een gevangenisdorp! De kennis en ervaring van Ben komen hier weer van pas. Het is in deze tijd bijna ondenkbaar dat gevangenen in een apart dorp wonen om heropgevoed te worden. Het is echt een dorp, waarbij iedereen van politiek en politie en bewakers en gevangen een rol spelen. Ook nu is het nog in gebruik en heeft wel wat aparte functies binnen justitie.

Op weg naar Veenhuizen komen we ook nog een specialiteit tegen en wel graszoden. Of Feyenoord deze gebruikt weten we niet, maar de aartsrivaal wel….

Als laatste specialiteit van de provincie: het Hunebed. We kijken bij een Hunebed, wat toch een bijzonder onderdeel van de geschiedenis is. Bij Bussemaker genieten we van een uitmuntende Drentse lunch. Wat heel bijzonder gevonden wordt door de leerlingen is het gemak waarmee rekening wordt gehouden met de “Rotterdamse” dieetwensen. Het gezelschap bestaat uit een mengeling van culturen elk met hun wensen. Na afloop krijgen we een prachtig cadeau met opdracht: het “Lofar-landschap” en hang deze op een bijzondere plaats in de school op. Ondertussen heeft dit kunstwerk een mooie plaats in het Natuurkundelokaal gekregen.

Hierna nemen we afscheid van Ben en zijn vrouw en gaan weer richting huis. In de auto wordt het snel rustig na deze inspannende maar zeer plezierige dagen. Met enorme dank aan de Lofar-tafel en speciale dan aan Ben en zijn vrouw.

Rob Arkenbout

Docent Natuurkunde “Hugo de Groot alias Superschool”

Naar aanleiding van bovenstaande reis heb ik de leerlingen gevraagd aan te geven wat zij het meest indrukwekkend vonden. Hieruit kwamen de volgende quotes:

  • “Gevarieerd en informatief programma”
  • “Radiotelescopen in Westerbork zijn indrukwekkend”
  • “Slapen in een Safaritent en de outdoor activiteiten bij 25 graden Noord zijn super”
  • “Bezoek aan een melkboerderij is zeer verrassend en interessant”
  • “Astron is geeft een goed beeld van astronomie in al zijn facetten”
  • “Drenthe is heel mooi, ik kom zeker nog eens terug”

http://www.osghugodegroot.nl/nieuws/tegenlicht-superschool/

https://www.facebook.com/OSG-Hugo-de-Groot-321362937925208/timeline/

http://tegenlicht.vpro.nl/afleveringen/2013-2014/superschool.html

Veertienhonderd Vrouwen van Nu

Ja, geloof het of niet, twee weken, zes dagen en toen hebben 1400 Vrouwen van Nu de gemeente Borger Odoorn bezocht ( 7 oktober t.e.m. 16 oktober 2014).

vrouwenvannuHet motto was: Werken er Recreëren op de Hondsrug.

Iedere morgen werden de dames al tijdig ontvangen door de Agrarische Commissie van de Vrouwen van Nu in diner- café Bussemaker in Exloo, die ook met de medewerkers s’middags een uitgebreide lunch verzorgde.

De dag werd gestart met een kopje koffie en heerlijke Drentse koek en kijken naar een film over Lofar, de grootste radio telescoop ter wereld. De dames bezochten vervolgens de Stoeterij Tewis en van Kooten, proefboerderij ’t Kompas en het Lofarveld. Men kreeg gedurende een busreis een indruk van wat dit deel van Drenthe te bieden heeft.

De gidsen van Lofar hebben iedere dag vier rondleidingen in het gebied verzorgd en uitleg gegeven over de natuurontwikkeling en de techniek. Daarnaast werd verteld over de activiteiten van Stichting het Drentse Landschap en Astron.

De reacties van de dames waren erg positief. Het past wel op deze plaats om de organisatie van de VvN een compliment te geven. De organisatie was perfect. Ook hebben wij ervaren wat de toevoegde waarde is van enthousiaste en kundige gidsen. Dank voor jullie inzet, het was een hele operatie en jullie waren er ondanks soms het slechte weer.